Kredi ve Para

Emekli Maaşına Haciz Konulur mu?

Emekli maaşına haciz konulur mu

Haciz, para alacaklarının ödenmesini sağlamak için borçluya ait mal ve haklara icra dairesi tarafından hukuken el konulmasıdır. Haciz ancak borçluya ait olan ve paraya çevrilmesi mümkün olan mal ve haklar üzerinde uygulanabilir. Haciz denildiğinde halk arasında genellikle icra işlemlerinin tümünü kapsayan bir ifade anlaşılsa da aslında haciz, sadece icra takibi işlemlerinin bir aşamasıdır. Emekli maaşları ailelerin tek geçim kaynaklarından birisidir. Emekli maaşına haciz konulamaz. Sadece iki şekilde haciz konabilir, birisi nafaka borçları, diğeri ise SGK alacakları. Bu iki durum dışında borcu olan kişilerin emekli maaşları haciz edilemez. Emekli maaşları günümüzde pek çok kişinin temel gelirlerinden biridir. Ailelerin bu gelirlerinin haciz edilmesi sonucunda ciddi ekonomik sebeplere yol açacağından yapılan düzenlemeler neticesinde emekli maaşlarının haciz edilemeyeceği ortaya konmuştur. Normalde emekli maaşları kural olarak haczedilemez. Ancak takip kesinleşmiş ve borçlu onay vermişse emekli maaşı haczedilebilir olur. Emekli maaşlarında haczin kaldırılması süreye bağlı değildir ve işlem icra müdürlüğünden talep edilir.

SİZİN İÇİN SEÇİLDİ:  Emekli Olmak için Kredi Veren Bankalar 2019

Emekli Maaşına Ne Kadar Haciz Konulabilir?

Bu konuda yüksek yargı kararları incelendiğinde Yargıtay’ın farklı kararları karşımıza çıkmaktadır. Kararlardan bazıları muvafakat edilen gelirden yoksun kalmanın ne gibi sakıncalar getireceğinin, ancak yaşandıktan sonra anlaşılabileceğinden bahisle emekli maaşının tamamına haciz konulamayacağına ve yalnızca emekli maaşının 4’te 1’i üzerine haciz konulabileceğine hükmetmiştir. Yani Emekli maaşından sadece “Nafaka Borcuna ve SGK alacaklarına” haciz işlemi uygulanıyor. Haciz uygulanan miktar ise aylık bazda emekli maaşının dörtte biri kadardır. Emeklinin emekli aylığının 2.000,00 TL olduğunu varsayarsak, dörtte biri 500,00 TL eder. Bu demek oluyor ki bir ayda en fazla emekli maaşının dörtte biri kesilir.

 

Emekli Maaşına nasıl Haciz konur?

Normalde emekli maaşları kural olarak haczedilemez. Ancak takip kesinleşmiş ve borçlu onay vermişse emekli maaşı haczedilebilir olur.  Emekli örneğin; kredi kartı veya almış olduğu bir eşyadan dolayı oluşan borcu sebebiyle takibe uğrarsa, bu borç için maaşına kesinlikle haciz konulamıyor. Emekli, önüne koyulan ve sayfalarca olan sözleşme metnini imzaladıysa işin rengi değişiyor. Yargı bu konuda bankayı da haklı buluyor. O yüzden sözleşmeleri okumadan imza atmayın. Maaşa haciz konulacağıyla ilgili madde (muvafakat) varsa bankayla bu konuyu görüşün. Emekli maaşına haciz konulamayacağıyla ilgili Yargıtay kararları mevcut. Rızası olmadan maaşı haczedilen emeklinin bankadan, ‘Haciz konulan maaş benim emekli maaşımdır’ şeklinde bir yazı alarak icra dairesine götürüp itirazda bulunması gerekiyor. Kanun yalnızca Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) nezdinde doğacak alacakların muvafakatname olmadan haczine izin veriyor. Üstelik bu haciz miktarı maaşın dörtte birini (yüzde 25) geçemiyor. Bazı durumlarda, bilhassa kredi kart borçlarında eğer aynı bankadan maaş alınıyorsa ilgili banka maaşın tamamını bloke edebiliyor. Ancak bankanın böyle bir hakkı ve yetkisi bulunmuyor. Borçlu ve ailesinin geçinmeleri için gerekli miktar düşüldükten sonra haciz yapılması gerekiyor. Birden fazla haciz var ise sıraya konuyor. Sırada önde olan haczin kesintisi bitmedikçe sonraki haciz için kesintiye geçilemiyor.

 

Emekli Maaşına kim Haciz koyabilir?

5510 sayılı Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu‘un 88 maddesine göre Sosyal Güvenlik Kurumu’nun emekliden prim, Sosyal Güvenlik Destek Primi gibi alacakları varsa haczedilebiliyor. Bazı icra müdürlüklerinin bazı bankalara gönderilen icra yazılarında özensiz davrandıkları görülüyor. İcra müdürlüklerinin bu kanun maddesini bilmemeleri mümkün değil veya bankaların bloke konulan hesapların emekli maaş hesabı olduğunu bilmemeleri de mümkün değil. Peki, çözüm ne diye soracak olursak, İcra Müdürlüklerinin bankalara gönderilen haciz yazılarını daha özenli yazmaları gerekir.-emekli maaşları hariç ibaresi- Yazılan yazının Koyu ve yüksek puntolarla yazılması çözümün parçası olabilir. Bankalarda bloke konacak maaşın emekli maaşı olduğunu göz ardı etmemesi gerekir. Aksi halde gerçekleştirilen işlemin hukuka aykırı olduğunu ve cezai sorumluluk doğurabileceğini bilmeli. Banka ve emekli arasında imzalanan kredi sözleşmesinde bankaların sözleşmeye maaş hesabım haciz edilebilir maddesini koydurdukları görülüyor. Emekli ihtiyacı olduğundan ve sözleşme sayfalarının çokluğundan olsa gerek sözleşmeyi okumuyor ve imza attığı anda maaşına haciz gelebileceğinin muvafakatini vermiş oluyor. Bankaların yapmış olduğu bu işlem kanuna aykırıdır ve alınmış Yargıtay kararları vardır. Yargı kararlarına bakılıp yasal yoldan hak aranabilir. Emeklilerin karşılaşabilecekleri tüm olumsuzluklara rağmen kanunu bilmemiz ve hakkımızı yasal bir şekilde şikâyet yoluyla aramamız en doğru yol olacağı kanaatindeyim.

 

 

Emekli Maaşına hangi hallerde Haciz konulabilir?

Yasalara göre emeklinin onayı olmadan emekli maaşına haciz getirilmesi mümkün değil. Ancak emekli maaşına haciz gelmesi ile sonuçlanan örnekler de var. Buna göre yine 5510 sayılı Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu‘un 88 maddesine göre Sosyal Güvenlik Kurumu’nun emekliden prim, Sosyal Güvenlik Destek Primi gibi alacakları varsa haczedilebiliyor. Sosyal Güvenlik Kurumu alacaklarını düzenleyerek Sosyal Güvenlik Kurumu’na borcu olan ve emekli aylığı bağlanmış olanların, maaşlarının dörtte birine kadar haciz işlemi uygulanabiliyor. Böyle bir durumla karşı karşıya kalındığında haczedilecek maaş miktarı emekli maaşının yüzde 25’ini geçemiyor. Örneğin 2 bin lira emekli maaşı olan bir kişiye haciz gelirse maaşının ancak aylık 500 TL’sine bu işlem uygulanabiliyor.  Ayrıca emekli, birine borcundan dolayı açılmış bir icra takibi varsa ve borcu olan kişi emekli maaşına haciz konulmasına muvafakat verirse yine haciz konulabilir. Uygulamada daha çok emekli vatandaşlar bankalardan ihtiyaç kredisi çekerken imzaladıkları kredi sözleşmenin içeriğinde, banka tek taraflı kesinti yapmaya ilişkin hükümlere yer verir. Daha sonra vatandaş ödeme yapamayınca banka bu kredi sözleşmesine dayanarak icra takibi başlatmadan doğrudan emekli maaşından kesinti yapar. Böyle bir problem ile karşılaşmak istemeyen emekli vatandaşlar banklardan kredi çekerken sözleşmeyi imzalamadan iyice okumaları gerekir. Aksi halde emekli maaşlarında kesinti yapıldığı zaman zorlu bir süreç yaşayabilirler.

 

Emekli Maaşına Haciz müzekkeresi nereye yazılır?

Haciz Müzekkeresi icra dairelerine yazılır. Kanuna göre, memur emeklileri dışındaki SSK ve Bağkur emeklilerinin maaşına, üçüncü kişilere (banka gibi) olan borcu nedeniyle haciz konulabilmesi için borçlu emeklinin izninin, rızasının (muvafakatinin) olması gerekiyor. Alacağın takibini yapan icra daireleri, emeklinin maaşına haciz konulması için yazılı rızası yoksa haciz taleplerini reddediyor. Yasa, yalnızca Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) alacakları için hacze izin veriyor. Haciz, güvence altına alınmamış bir alacağın ifasının gerçekleştirilmemesi sebebiyle alacak değerinde mala el konulması, icra dairesinin takibinde uygulanan işlemlerin bir parçasıdır. İpotek ise, doğmuş veya doğmamış bir borcun, alacaklı tarafından güvence altına alınmasıdır. Bu alacaklardan hangisi önce tesis edilmişse o alacak önce gelir. Ancak uygulamada fiilen haczin öne geçmesi mümkün değildir. Çünkü hacizli bir malın üzerine rehin ya da ipotek hakkı kurulamaz. Bu konuda İcra İflas Kanununun sıra cetveline ve Borçlar Kanununun menkul rehine ilişkin hükümleri etkilidir. Üzerinde haciz veya rehin (ipotek) olsa da, söz konusu mal, bir kişinin mal-varlığına dahildir. Dolayısıyla haczi gerçekleştirilebilir. Ancak, örneğin ipotekli bir ev söz konusuysa ve ev bir başkası tarafından haczedilir, icra dairesi tarafından da süreç satışa kadar ilerletilirse, satışta, ipotekli alacaklının alacağı, önceliklidir. Yani satış parasından ilk alacağını, ipotekte ilk sırada olan kişi alır.

 


Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış.