Açık Piyasa İşlemleri ( APİ ) Nedir?

Ekonomide Api, Açık piyasa işlemleri nedir?

Para politikası uygulaması dahilinde, Merkez Bankası tarafından para tutarının azaltılıp, arttırılması amacıyla hazine kağıtlarının geri alım vaadiyle satım, geri satım vaadiyle alım, kesin satım ve kesin satım şekliyle alım satımının yapılması işlemleri açık piyasa işlemleri(api) olarak tanımlanmaktadır. Özet olarak Merkez Bankası açık piyasa işlemleri; senet ve kısa vadeli tahvil alım-satımı olarak tanımlanabilir.

Açık Piyasa İşlemleri Nedir?

Uzun vadede anti enflasyonist (enflasyona karşı alınan tedbirler) politikaya yardımcı olan, kısa vadede ise para arzının kontrolünü daha kolay bir hale getirmek için APİ yapılmaktadır. Yani ekonomik istikrarın sağlanması amacıyla Açık piyasa işlemleri kullanılmaktadır.

Göz atabilirsiniz: Ayı Piyasası Nedir? Yatırım Nasıl Yapılmalı?

Merkez Bankası günlük para arzını kontrol altında tutmak amacıyla banknot çıkarmaz ve bu durumda emisyonda (bozuk para haricinden dolaşıma çıkarılan para) herhangi bir değişim gerçekleşmez. Bunun yanında faizler aşırı derecede yükselirse TC Merkez Bankası bu durumda el atarak piyasadaki tahvilleri satın alıp faiz oranlarını aşırı yükselmesinin önüne geçebilir. Bu işlemle TCMB faizleri düşürmek amacıyla piyasaya para sürmüş olur. Benzer şekilde Merkez Bankası piyasada bulunan likiditeyi çekmek amacıyla portföyünde bulunan bono ve tahvilleri ihale ile satar ve bu sayede piyasada bulunan paranın bir bölümünü çekmiş olur. APİ olarak adlandırılan işlemlerde çoğunlukla hazine bonoları ve devlet tahvilleri kullanılır.

Göz Atabilirsiniz;

Dinamik Açık Piyasa İşlemleri Nedir?

Merkez bankasının parasal tabanı değiştirmeye yönelik yapmış olduğu açık piyasa işlemleridir.

Açık Piyasa İşlemleri Nelerdir?

1. Repo (Geri satım vaadi ile alım):

Piyasada likidite sıkıntısı olduğu zamanlarda, var olan sıkıntıyı gidermek amacıyla yapılan işlemdir. Merkez Bankası açısından bakıldığında repo, aracı kurum ve bankalar açısından bakıldığına ters repo olarak adlandırılır.

SİZİN İÇİN SEÇİLDİ:  Repo Nedir? Repo Hesaplaması Nasıl Yapılır?

2. Ters Repo (Geri satım vaadi ile satım):

Aracı kurumlar ve bankalar açısından repo, Merkez Bankası açısından ise ters repo anlamına gelir. Merkez Bankası açısından bakıldığından dolayı Ters repo olarak isimlendirilir.

İlginizi çekebilir: Borsada Boğa Piyasası (Bull Market) Nedir?

3. Doğrudan Alım: 

TC Merkez Bankası tarafından piyasada likidite ihtiyacı kalıcı olarak gözlemlendiyse bu durumda aracı kurumlar ve bankalardan DİBS (Devlet İç Borçlanma Senedi) alınması Doğrudan Alım olarak adlandırılmaktadır.

4. Doğrudan Satım:

Piyasadan para çekmek maksadıyla Devlet İç Borçlanma Senedinin doğrudan alım işleminin aksine  aracı kurumlara ve bankalara satılması işlemi Doğrudan satım olarak adlandırılmaktadır. Bu satım işlemiyle birlikte Merkez Bankası bankacılık sisteminin rezervlerini azaltır.

Bu İçeriğe Göz Atanların İlgisini Çekecek İçerikler;

Güncelleme : 07.01.2020


CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz